Met metgezellen bij Kompaan

Een rondje bier en een rondje plannen in onze eigen achtertuin: de Kompaan Beer Bar. We volgden onze wish list voor 2019. Het proppen van sours viel wat tegen. Uit slechts 17 van de 20 taps kwam bier en daarvan was er slechts 1 een sour. Dat kan beter, kompanen! Dat moet beter! Foei!

Verder staan de plannen voor het Festival Birra e Sound in Leverano (Puglia) op de tocht. Dat zou ook zomaar weer een keertje Oost-Europa kunnen worden, het nieuwe mekka in de bierwereld. Of toch een keer Scandinavië. Met wine meets beer gaat het goed. Het volgende bier dat uit onze ketels zal komen, wordt de Rare Druif en de plannen voor de wine-meets-beer proeverij staan in de steigers. Ook het food pairen gaat goed. Met Bier in Balans bewijzen we dat gezond leven prima samen gaat met een goed glas bier. Denk aan Zeeuwse mosselen met Bersalis Tripel Oak Aged of Rode koolsoep met onze eigen Rauch. Op naar de oerhollandse erwtensoep met natuurlijk Westmalle Dubbel.

Kortom, veel plannen, veel bier en minder wol. Dan maar Guiness klappen in Dublin. Voor of na de knalharde Brexit? Who cares? We zullen er geen Guinness minder om drinken! Wordt vervolgd!

Onze top 5 wish list voor 2019

Nog een nietszeggend lijstje. Vooruitkijken naar een nieuw jaar. Alsof er iets verandert op 1 januari. Alsof goede voornemens werkelijkheid zullen worden. Alsof plannen ten uitvoer zullen komen. Maar je moet blijven dromen, voor altijd blijven dromen!

1. Sours proppen in Nederland

Sours zijn een verzamelnaam voor zure bieren. Hieronder vallen Belgische stijlen als geuze, lambiek, kriek en Vlaams Oud Bruin, maar ook Duitse stijlen als Gose en Berliner Weisse. De aandacht hiervoor leefde op tijdens de craft beer revolution. Ook in Nederland. Denk maar eens aan Tommie Sjef, Oersoep en Nevel Artisan Ales. In de horeca blijft het echter behelpen met het aanbod van zure bieren. Wij hebben een passie voor zuur bier en wij gaan er voor in 2019!

2. Il Festival Birra e Sound 2018 in Leverano (Puglia)

Het festival Birra e Sound in Leverano (Puglia, Italië) brengt alles samen waar Follow the Beer voor staat. Om er te komen moet je namelijk een pad volgen van meer dan 2.000 kilometer, maar dat brengt je wel naar één van de mooiste streken van Italië: de hak van de laars, waar Italië nog echt is. Met meer dan 50 brouwerijen, met illustere namen heeft ook hier de craft beer revolutie zijn verwoestende werking gedaan. Onze zomerpijlen zijn gericht op Puglia. Wij hebben er zin in!

3. Wine meets beer

Wijn en bier zijn twee werelden die zelden samenkomen, dus is het tijd om deze samen te brengen. Follow the Beer meets Follow the Wine. Dat gaan we doen door het organiseren van wine & beer & food tastings, door het blenden van wijn en bier, maar vooral door het brouwen van onze eigen IGA (Italian Grape Ale). Hoe we dat gaan doen, daar moeten we nog even over nadenken: druiven, druivensap of most? Wel of niet vergisten? Toevoegen voor of na de gisting van het bier?

4. Guinness klappen in Dublin

Guinness wordt ook wel het Heineken onder de stouts genoemd en sommige bierkenners krijgen het niet eens door hun keel. Daar heeft Follow the Beer geen last van. Het idee ontstond tijdens een avondje Japanse film (Tampopo) met aansluitend ramen noedels in Schiedam: 'Laten we ergens heen gaan! Waar? Naar Dublin! Okay!'.  Waarom? Omdat je een echte stout natuurlijk in Dublin drinkt, de bakermat van het stout bier, maar er is nog veel meer te beleven.

4. Meer food pairen

Volgend jaar zal in het teken staan van meer food pairing en dat gaan we doen in de stijl van Follow the Beer: volgen, bewegen, eten en drinken. Daarbij staat gezondheid voorop. Daar ontbreekt het nog weleens aan in recepten in bierboeken: een gezonde levensstijl. Wij gaan voor minder calorieën, minder koolhydraten, meer groenten en meer gezondheid. En dat alles om ruimte te maken voor een goed glas gezond, maar vooral lekker bier. Wordt vervolgd!

Onder de loep: Hout

Als rechtgeaarde craft brewer tel je tegenwoordig niet mee als je niet 'iets met hout' doet. Dat gaat van houtsnippers, tot  whiskymout tot het lageren op houten vaten. Als gevolg hiervan smaken dus veel bieren tegenwoordig naar één of andere houtsoort of naar whisky, bourbon, sherry, rum, balsamico of zelfs wijn. Alles kan, alles mag. Soms komen daar mooie resultaten uit, soms is het gewoon zonde van het bier. Wij legden een paar van die houtbieren onder de loep.

Hout en bier, dat is een vak op zich. Maar eigenlijk is er niets nieuws onder de zon. Het lageren van bier op houten vaten is - bijna letterlijk - al zo oud als de weg naar Rome. Vroeger - oh dat heerlijke vroeger - zat al het bier in houten vaten of tonnen. De kunst van het lageren is ook nooit echt weggeweest. Denk maar eens aan een brouwerij als Rodenbach in België, die haar bieren laat rijpen op foeders (eikenhouten vaten) met de gewenste infectie van de melkzuurbacterie. Of denk aan ons geliefde Cantillon die zijn basisbier, de lambik, laat rijpen op houten vaten waarna menging en maceratie met bijvoorbeeld kersen of frambozen plaatsvindt. En zo zijn er nog meer voorbeelden te noemen.

Hout en bier kan ook een dure hobby zijn. Vooral het lageren op houten vaten stuwt de prijs van bier snel naar astronomische hoogten. De verklaring hiervoor is dat houten vaten, en dan vooral de goede vaten, schaars en dus duur zijn. Ze kunnen ook maar één of twee keer worden gebruikt voor het lageren van bier.

Muifel Beerskey

Martin Ostendorf, de man achter de Muifel bieren, kennen wij nog van de schoolbanken in Alkmaar. Als huurbrouwer loopt hij alweer geruime tijd mee in de bierwereld en in 2017 zal zijn droom in vervulling gaan: een eigen brouwerij in het Brabantse Oss.

De Beerskey brengt het beste van twee werelden samen: bier en whisky, aldus de brouwer zelf. Dit bier van 11% is gebrouwen met geturfde rookmout waardoor het een smaak krijgt die doet denken aan de single malt whisky's uit het westen van Schotland, waar bij het eesten - het drogen van de groenmout - turf  is gebruikt om te stoken.

Door de turfmout krijgt de whisky, en in dit geval het bier, een zilte jodium-achtige geur en smaak. Daar moet je van houden. Sommigen smullen hiervan, terwijl anderen er juist van gruwelen. Wij konden dit bier goed waarderen. Dat is ook niet vreemd omdat wij wel houden van een goede Islay-whisky. 

Tot slot nog een opmerking over de naam. Beerskey is een samentrekking van 'beer' en 'whisky', waarbij whisky door de brouwer met een 'e' wordt geschreven. Whisky's met een 'e' zijn whisky's uit Ierland en de Verenigde Staten, terwijl de 'whisky's' zonder 'e' uit Canada en Schotland komen (waar de beroemde turfwhisky's vandaan komen). Het is maar detail.

Breugem Krachthout

Ook Patrick Breugem kwamen we al eerder tegen in de bierwereld. Eerst bij De Prael, daarna bij zijn eigen Breugems Brouwerij in het centrum van Zaandam en later als doorgestarte huurbrouwer onder de naam Breugem Brouwerij, is hij nu neergestreken bij de nieuwe Brouwerij Hoop in Zaandijk waar hij één van de drie brouwmeesters is en naast zijn eigen Breugembieren ook de Hoopbieren brouwt.

De Breugem Krachthout is een quadrupel van 11% met een tinctuur - een alcoholische oplossing van kruiden of harsen - van Palo Santo Hout. Deze houtsoort uit Zuid-Amerika bevat etherische oliën die veel smaak kunnen toevoegen zoals tonen van kokos, vanille, munt en sabayon, aldus de brouwer. Dat klopt ook. Vooral de kokos en vanille komen sterk naar boven, terwijl je naar de munt en sabayon moet zoeken.  

Tot slot

Brouwen met hout komt in vele gedaanten. En het is een kunst (lees: ambacht) om een mooie balans in smaken te vinden. Maar experimenteren is goed. Vooral doorgaan, zou Barry Stevens hebben gezegd. 

Proeven voor StiBON 2, deel 1

Proeven voor het examen van StiBON niveau 2 is hard werken. Ga er maar aanstaan: van een lijst van bieren moet je kunnen aangeven wat voor soort bier het is. Dat is nu nog een long list, straks wordt deze teruggebracht naar een short list van 20 bieren. En die moet je allemaal kunnen herkennen aan geur, kleur, smaak en allerlei andere kenmerken. Ongelooflijk, zouden sommigen zeggen.

Dit keer stonden de volgende bieren op het programma om geproefd en vooral herkend te worden: Gulpener Dort, Liefmans Goudenband, Murphy's Irish Red en Brewdog 5am Saint.

Dort (7%) is een Nederlandse bierstijl en volgens de brouwer zelf de eerste Nederlandse bierstijl. En daar zijn er niet zoveel van. Ga maar na: bokbier, kuit, dort en dan houdt het wel zo'n beetje op. Dort is een variant op de Duitse Dortmunder: amberkleurig, moutig en licht zoet. Het is zo'n bierstijl waarvan je denkt: waarom brouwen niet meer Nederlandse brouwers dit?

Liefmans Goudenband (8%) is een donker bier dat wordt getypeerd als een Vlaamse Bruine, dat wordt gemaakt in open kuipen met bier van gemengde gisting, waarna het na de rijping wordt versneden met jong bier. Het is een lichtzuur, maar ook zoet bier dat je best een paar jaar kunt bewaren en heeft tonen van appel, kersen en hout.

Murphy's Irish Red (5%) is een amberkleurig bier dat wordt getypeerd als een Irish Red Ale. Het is een wat vlak, ja bijna saai bier. En wat het dan typisch 'Iers' en 'rood' maakt, blijft ook na het proeven de vraag. De brouwerij is overigens eigendom van Heineken.

Tot slot, de Brewdog 5am Saint (5%). Deze Amerikaanse Red Ale wordt gebrouwen van 5 moutsoorten en 6 Amerikaanse hopsoorten. Dat leidt tot een bitterzoet, chaotisch bier. Dat zegt de brouwer zelf en daar heeft hij eigenlijk wel gelijk in. Teveel gedoe, te ingewikkeld, zou je ook kunnen zeggen. Maar wel een herkenbaar bier dankzij de overduidelijke Amerikaanse hop.

Proeven is hard werken. Althans, voor diegene die straks examen moet doen. Aan de andere kant van de tafel wordt gewoon genoten van bier en af en toe 'lekker' of 'niet lekker' geroepen. Aan die kant is het eigenlijk best ontspannen. We gaan door met proeven en houden jullie op de hoogte.